Je staat bij een wildvreemde in de keuken om een lekkende kraan te repareren, en hij vraagt hoeveel hij je schuldig is. Je noemt een bedrag, hij tikt het over, en je rijdt naar huis. Fijn. Maar dit is inmiddels de vierde keer deze maand dat zoiets gebeurt, en de Belastingdienst heeft daar een mening over. Zodra je structureel geld verdient met klussen, ook zonder website, logo of eigen bedrijfsnaam, ben je in de ogen van de fiscus gewoon ondernemer. Dan gelden er regels: een KvK-inschrijving, btw-aangifte en een aantal wettelijke grenzen aan wat je zelf mag uitvoeren. Wij zetten op een rij wat je moet regelen voor je volgende opdracht, zodat je niet achteraf voor verrassingen staat.
Wanneer wordt een gunst fiscaal gezien als omzet?
De Belastingdienst hanteert geen harde grens in euro’s, maar kijkt naar een combinatie van factoren: regelmaat, winstoogmerk en deelname aan het economisch verkeer. Doe je drie klussen per jaar voor vrienden en vraag je alleen de materiaalkosten terug, dan zit je waarschijnlijk goed. Maar zodra je structureel opdrachten aanneemt, meer verdient dan je uitgeeft en ook mensen helpt buiten je eigen vriendenkring, dan ben je ondernemer. De Belastingdienst heeft een handige check op hun site, maar in de praktijk: als mensen je betalen voor je werk en je doet dat meerdere keren per jaar, is het omzet.
Het gaat niet alleen om de fiscus. Wie zonder inschrijving een betaalde klus uitvoert en er iets misgaat, staat juridisch bloot als een pasgeboren baby. Geen verzekering, geen garantieregeling, geen been om op te staan.
KvK-inschrijving als zzp-klusman: zo doe je het
De meest gekozen bedrijfsvorm voor een zzp klusman starten is de eenmanszaak. Simpel, goedkoop en geschikt voor iemand die in zijn eentje werkt. Een BV is pas interessant als je winst boven de 100.000 euro per jaar uitkomt, dus begin gewoon met een eenmanszaak.
Bij de KvK-inschrijving moet je een SBI-code kiezen die beschrijft wat je doet. Klus- en onderhoudswerkzaamheden vallen vaak onder:
- 4120 – Algemene burgerlijke en utiliteitsbouw (voor verbouwingen)
- 4329 – Overige bouwinstallatie (voor loodgieters- en installatiewerk)
- 4332 – Schrijnwerk (voor kozijnen, deuren, afwerking)
- 4339 – Overige afwerking van gebouwen
- 4120 of 8129 – Gebouwbeheer en onderhoud
Kies de code die het beste past bij wat je het meest doet. Je mag meerdere codes opgeven als je breed werkt.
Stap voor stap naar je KvK-nummer
Stap 1: Maak een afspraak via kvk.nl. Dit kost momenteel 75 euro en je betaalt dat eenmalig bij inschrijving.
Stap 2: Neem je DigiD mee, een geldig identiteitsbewijs en een idee van je bedrijfsnaam en SBI-code.
Stap 3: Na inschrijving bij de KvK word je automatisch aangemeld bij de Belastingdienst. Je ontvangt een btw-nummer per post, doorgaans binnen twee weken.
Stap 4: Zorg voor een zakelijke bankrekening. Technisch gezien hoeft dat niet bij een eenmanszaak, maar in de praktijk maakt het je administratie een stuk overzichtelijker.
Btw-aangifte: de KOR-regeling voor kleine klussers
Als je minder dan 20.000 euro omzet per jaar verwacht, kun je kiezen voor de Kleineondernemersregeling (KOR). Dat betekent: geen btw berekenen aan klanten, geen btw terugvragen op inkopen, en geen kwartaalaangifte. Simpel en administratief vriendelijk.
Wanneer is de KOR slim? Als je klanten particulieren zijn die zelf geen btw kunnen aftrekken. Een mevrouw die haar badkamer wil renoveren, heeft niets aan een btw-factuur. Voor haar is jouw offerte dan gewoon goedkoper dan die van een installateur die wel btw rekent.
Wanneer is de KOR juist niet handig? Als je veel investeert in gereedschap en materialen. Dan wil je de btw op die inkopen terugvragen. Dat kan alleen als je gewoon btw-plichtig bent. Koop je een tweedehands bestelbus van 8.000 euro, dan mis je met de KOR zo’n 1.400 euro aan aftrekbare btw.
Je kunt je aanmelden voor de KOR via de Belastingdienst, maar doe dat voor het begin van een nieuw kwartaal. De regeling geldt dan voor minimaal drie jaar, tenzij je omzetgrens overschreden wordt.
Wat mag je wettelijk zelf uitvoeren en wat absoluut niet?
Dit is het deel waar het mis gaat bij veel klusmannen die overstappen van hobby naar beroep. Er zijn werkzaamheden die je zonder de juiste certificering wettelijk niet mag uitvoeren, ook al heb je er jarenlang ervaring mee als hobbyist.
Elektra is het meest bekende struikelblok. Werkzaamheden aan de groepenkast of de meterkast vallen onder NEN 1010 en mogen alleen worden uitgevoerd door een erkend installateur. Lees: iemand met een erkend diploma en inschrijving bij een brancheorganisatie zoals Technische Unie of een erkend installatiebedrijf. Als zzp’er kun je dat diploma halen via erkende opleiders, maar zonder dat papiertje mag je er wettelijk niet aankomen.
Gaswerk is nog strenger. Hier is een Gastec-certificering verplicht. Wie zonder die certificering een gasleiding aansluit of een CV-ketel koppelt, begaat een strafbaar feit en is aansprakelijk voor alles wat daarna misgaat.
Dakwerk met asbest valt onder de Wet milieubeheer en het Asbestverwijderingsbesluit. Zonder gecertificeerd asbestbedrijf mag je er niet aan beginnen, punt. Niet als particulier, niet als zzp’er.
Constructieve verbouwingen waarbij dragende muren worden verwijderd of constructies worden gewijzigd, vereisen een omgevingsvergunning. Als zzp’er ben je mede verantwoordelijk als een opdrachtgever jou vraagt dit zonder vergunning te doen.
Casus 1: de groepenkast die een brand veroorzaakte
Een klusman in de Achterhoek verving in het najaar de groepenkast van een particuliere klant. Geen elektriciensdiploma, geen erkenning, maar hij had het zichzelf geleerd en deed het al jaren. Drie maanden later: kortsluiting, brand, flinke schade aan de keuken. De verzekeraar van de huiseigenaar weigerde uit te keren omdat de installatie was uitgevoerd door een niet-erkende partij. De huiseigenaar stelde de klusman aansprakelijk voor de volledige schade: ruim 34.000 euro. Die klusman had geen beroepsaansprakelijkheidsverzekering. Je kunt je voorstellen hoe dat afliep.
Casus 2: zwart bijklussen naast een uitkering
Dit is een scenario dat wij bij Manned.nl vaker voorbij zien komen dan je denkt. Iemand zit in de WW of heeft een gedeeltelijke arbeidsongeschiktheidsuitkering en klusst ondertussen bij. Contant, geen factuur. Wat mensen onderschatten: de Belastingdienst en het UWV wisselen actief informatie uit. Klanten die je betalen en die hun kosten aftrekken als zakelijke uitgave, creëren een spoor. Bovendien doet de Belastingdienst regelmatig gerichte onderzoeken in de bouwsector. De gevolgen: terugvordering van de volledige uitkering, een boete tot 150 procent van het verzwegen bedrag en in ernstige gevallen een strafrechtelijk traject wegens uitkeringsfraude. Het is gewoon niet het risico waard.
Verzekering: regel dit voordat je je eerste offerte stuurt
Een beroepsaansprakelijkheidsverzekering dekt schade die je veroorzaakt tijdens de uitvoering van je werk. Beschadigt je een waterleiding terwijl je bezig bent met vloertegels, dan kun je die schade melden. Zonder verzekering betaal je dat zelf. De premie voor een zzp-klusman ligt ruwweg tussen de 300 en 700 euro per jaar, afhankelijk van je omzet en werkzaamheden. Vergelijk aanbieders als Interpolis, Allianz en de Rabobank Zakelijk, of gebruik een vergelijkingssite als InShared of Independer.
Overweeg ook een gereedschapsverzekering als je dure apparatuur hebt. Een accu-aangedreven combohamer van 600 euro die van een steiger valt, is een onaangename verrassing als je dat zelf moet betalen.
Je eerste officiële offerte en factuur
Een factuur is wettelijk verplicht bij elke zakelijke transactie. Wat er minimaal op moet staan:
- Je volledige naam en adres
- Je KvK-nummer
- Je btw-nummer (als je btw-plichtig bent)
- Naam en adres van de klant
- Factuurdatum en een uniek factuurnummer
- Omschrijving van de werkzaamheden
- Bedrag exclusief btw, het btw-percentage en btw-bedrag, en het totaalbedrag inclusief btw
- Betalingstermijn (standaard 14 of 30 dagen)
Gebruik je de KOR, dan schrijf je op je factuur: “Btw verlegd wegens toepassing kleineondernemersregeling” en je rekent geen btw.
Checklist: wat moet geregeld zijn voor je eerste officieel betaalde opdracht
- KvK-inschrijving afgerond en KvK-nummer ontvangen
- Btw-nummer ontvangen van de Belastingdienst
- Keuze gemaakt: KOR of regulier btw-plichtig
- Zakelijke bankrekening geopend
- Beroepsaansprakelijkheidsverzekering afgesloten
- Duidelijk voor jezelf welke werkzaamheden je wel en niet mag uitvoeren
- Factuursjabloon klaar met alle verplichte gegevens
- Administratie ingericht: een simpele Excel of boekhoudprogramma zoals Moneybird of Boekhoudgemak
Als je eenmaal een middag uittrekt om de KvK-inschrijving te regelen en je eerste btw-nummer aan te vragen, is het grootste deel van het werk gedaan. Factuur elke opdracht, ook als een klant vraagt of het ‘gewoon cash mag’. Zorg dat je weet welke werkzaamheden je zonder extra certificering mag uitvoeren, en kijk goed naar een aansprakelijkheidsverzekering voor zzp’ers voordat je aan grotere klussen begint. Wij van Manned.nl vinden dat dit soort administratie zichzelf terugverdient, want een nette offerte met KvK-nummer geeft klanten gewoon meer vertrouwen dan een mondelinge afspraak voor contant.
